This content is also available in: English

Bác sỹ Bùi Thanh Phong, bác sỹ nhãn khoa tại Toronto từng có cuộc sống đầy sóng gió. Nhưng việc đó không ngăn anh trở thành 1 bác sỹ đáng kính, 1 nhà từ thiện và là thành viên tích cực của cộng đồng Việt Nam. Sau rất nhiều nỗ lực không thành tìm đường thoát khỏi tàn dư chiến tranh tại Việt Nam, bác sỹ Phong cuối cùng cũng đặt chân tới Canada năm 20 tuổi nhờ sự bảo lãnh của anh trai. Những ngày đầu anh làm đủ loại công việc để kiếm sống: phân loại rác, làm móng, thợ bảo trì – cho đến một ngày anh quyết định quay lại trường học. Phong hoàn thành bằng trung học thông qua chương trình tự học trong lúc đang đi làm. Chỉ sau 2 năm học bằng cử nhân, anh đã  được nhận vào chương trình nhãn khoa tại trường đại học Waterloo, nơi anh đã tốt nghiệp bác sỹ nhãn khoa. Phong đã tạo nên những bước tiến ấn tượng trong cuộc sống nhưng có lẽ ấn tượng nhất  đó là anh có cuộc sống gia đình vô cùng hạnh phúc bên cạnh sự nghiệp, anh còn là cha của 3 đứa con và một bé nữa sắp chào đời. Dưới đây là những chia sẻ của anh về sự nghiệp, công việc, gia đình và cách anh cân bằng mọi thứ.

Cuộc sống trong những ngày đầu khi anh đặt chân đến Canada như thế nào?

Anh trai tôi bảo lãnh cả gia đình sang đây. Gia đình 9 người chúng tôi chen chúc trong một phòng dưới tầng basement nhỏ, nơi mà chúng tôi gọi là nhà trong vài năm sau đó.

Tại sao anh  quyết định tiếp tục theo đuổi việc học?

Công việc đầu tiên của tôi khi mới sang đây là nhặt rác. Sau đó tôi chuyển tới Global Upholstery làm công việc trả lương theo sản phẩm. Một ngày Thứ 6 sau khi tan làm, tôi về nhà sớm một giờ và mải suy nghĩ tôi bắt nhầm xe bus tới khuôn viên trường đại học York. Tôi nhìn vào cảnh tượng đẹp tuyệt đang diễn ra xung quanh mình. Tôi nhìn những sinh viên đi trên xe bus, họ chỉ trạc tuổi tôi và đang học tập vì tương lai của mình trong khi tôi đang mặc bộ quần áo công nhân. Ngày hôm đó, khi trở về nhà, tôi nói với anh trai rằng mình muốn quay trở lại trường học.

Anh đã gặp phải những khó khăn gì khi quay trở lại trường học khi đã lớn như vậy?

Khi hoàn thành bằng tốt nghiệp trung học theo chương trình tự học tại nhà, tôi không có nhiều động lực lắm với việc học.Tôi chỉ học khi tôi thích. Trong lúc đó tôi cũng đang làm công việc bảo trì bán thời gian tại một nhà dưỡng lão. Một ngày nọ, tôi hỏi người supervisor (cai quản) cho tôi có thể đến trể vào buổi sáng hôm sau bởi vì tôi có một bài kiểm tra. Ông bảo tôi lấy hết đồ đạc của tôi và ra đi bởi vì đi học có nghĩa là tôi sẽ không gắn bó với công việc lâu dài. Tôi đã cảm thấy rất tức giận. Trở về nhà, tôi lôi sách vở ra. Tôi đã hoàn thành tất cả các các môn học trong ba tháng. Sau đó, tôi nộp đơn vào đại học và đã được chấp nhận.

Tại sao anh chọn ngành nhãn khoa?

Khi còn là học sinh ở Việt Nam, tôi đã từng muốn trở thành kỹ sư. Nhưng khi làm việc ở Global, tôi nhận thấy kỹ sư phải làm việc rất vất vả. Khi tôi tới chỗ làm, họ đã ở đó và vẫn tiếp tục ở đó sau khi tôi về nhà. Vậy là tôi quyết định không trở thành kỹ sư nữa. Lúc đó tôi cần đi kiểm tra mắt nên tôi đặt lịch hẹn và được thông báo phải chờ 2 tháng. Tôi thấy thật nực cười. Khi đó chỉ có 1 bác sỹ đo thị lực nguời Việt và tôi đã đến chỗ anh ta thăm khám. Trên xe bus trở về nhà, tôi quyết định sẽ trở thành bác sỹ nhãn khoa.

Anh có lời khuyên gì cho những người mới định cư muốn vươn lên?

Hoàn cảnh của mỗi người không giống nhau. Lời khuyên của tôi là luôn tự hỏi bản thân bạn 2 câu hỏi “Tôi đến từ đâu?” và “Tại sao tôi đến đây?” Nhớ thật kỹ câu trả lời và bạn sẽ tiến lên được.

Anh rất tích cực trong các công tác xã hội, anh có thể chia sẻ gì về điều này?

Tôi khám miễn phí cho những người không có điều kiện. Ví dụ những người dân tị nạn mới sang cần kính để làm việc hoặc con cháu họ cần kính để đi học. Và cả những người già du lịch sang đây thăm con vào kỳ nghỉ. Họ ngại khi bắt con mình chi trả cho việc khám mắt vì thế tôi miễn phí cho họ.

Vợ anh  có vai trò như thế nào trong cuộc sống của anh?

Tôi biết rằng mình muốn lập gia đình với 1 người vợ thông minh xinh đẹp (cười). Vậy thì tôi nhất định phải thành công. Một phần lí do tôi theo đuổi ngành đo thị lực là bởi bạn gái tôi lúc đó (vợ tôi bây giờ) có vấn đề về mắt. Chính cô ấy đã chỉ cho tôi hướng đi.

Thế còn vai trò của anh trong gia đình?

Tôi giúp vợ các công việc nhà, dạy bọn trẻ dọn dẹp nhà cửa vào cuối tuần và giặt quần áo. Chúng hỏi tôi vì sao lại phải làm những việc đó. Tôi bảo với chúng rằng : “Con phải biết để sau này có thể giúp vợ mình”. Từ lúc 4-5 tuổi chúng đã phải học bài học này.

Sau khi có được học vị cao bất chấp những khó khăn thất bại trong quá khứ, anh có kỳ vọng điều gì ở các con mình?

Kỳ thực thì trẻ con ở đây, bạn có bảo chúng phải làm gì đi nữa, chúng cũng không làm. Tôi cho chúng thử tất cả những gì chúng thích. Nếu có 1 đứa theo ngành của tôi, tôi sẽ rất vui. Chúng ta không thể kiểm soát chúng nhưng có thể hướng chúng đi con đường đúng bằng cách làm gương.

Với anh, điều gì là quan trọng nhất khi làm cha?

Được tham gia vào quá trình phát triển của con mình là điều quan trọng nhất với tôi. Bạn tôi có lần hỏi tôi rằng: “Đố anh sữa nào giúp trẻ con thông minh?” Tôi nói có 2 loại: sữa mẹ và sửa cha. Anh ta thắc mắc rằng mới chỉ nghe đến sữa mẹ còn ‘sữa cha’ thì chưa bao giờ. Tôi đáp lại ‘sửa cha’ chính là sự thay đổi. Nếu bạn từng hút thuốc và uống rượu, hãy thay đổi thói quen đó vì con cái bạn. Đừng làm trước mặt chúng. Chơi với chúng, thay tã, tắm cho chúng và yêu thương chúng. Điều đó sẽ giúp con bạn lớn khôn và thông minh.

Văn hóa có tầm ảnh hưởng trong gia đình anh không?

Khi tôi còn ở Việt Nam, bố mẹ tôi bận bịu với việc mưu sinh vì thời thế và chẳng có thời gian dạy tôi những giá trị văn hóa. Văn hóa nơi đây là điều tôi khó thích nghi nhất bởi cả tuổi thơ tôi đều bụi đời trên khắp các con phố ở Việt Nam. Đến Canada, tôi phải từ bỏ thói quen đường phố và học để trở thành 1 người lịch sự. Nên mỗi khi tôi nhớ điều gì đó về Việt Nam, tôi đều dạy lại cho con mình.

Anh có lời khuyên gì cho các ông bố bà mẹ Việt Nam?

Tôi dạy con tôi, các cháu tôi 4 cụm từ có thể giúp ích cho chúng trên đất Canada: “Xin lỗi”, “Cảm ơn”, “Xin chào”, và “Bạn khỏe không?”. Văn hóa Việt Nam không hay dùng những cụm từ này.

Anh làm thế nào để cân bằng công việc và gia đình?

Tôi tin là mình rất may mắn khi chọn được một nghề có giờ làm việc linh hoạt và một nơi làm việc mà những người khác có thể gánh vác 1 phần công việc thay tôi. Vợ tôi và tôi rất tâm đầu ý hợp. Chúng tôi thường dự đoán ngân sách cho từng việc và nếu chúng tôi làm được ra hơn số đó, chúng tôi làm ít thời gian đi.

Họ hàng anhgần gũi nhau không?

Mỗi khi rảnh rỗi, tôi đưa lũ trẻ đi gặp ông bà, các bác các cô ở Canada. Chúng tôi đối xử với cha mẹ mình theo cách mà chúng tôi muốn được con mình đối xử lại trong tương lai. Một lần khi chúng tôi rời nhà bố mẹ và con trai chúng tôi nhất định không chào tạm biệt ông bà. Tối hôm đó tôi hỏi lí do và con nói rằng: “Gần đây bố quên chào tạm biệt ông bà mà. Nếu bố làm như vậy, con cũng sẽ làm thế.”

Điều đó khiến tôi rất bất ngờ.

Triết lý sống của anh để có 1 tổ ấm hạnh phúc, thưa anh?

Càng đông càng vui! (cười) Chúng tôi có 1 đứa con trai 7 tuổi và 2 đứa con gái, 5 tuổi và 3 tuổi, và chúng tôi sắp có thêm 1 đứa con trai nữa. Tôi thấy rằng càng có nhiều con, bạn sẽ càng hạnh phúc!